post

حکم ازدواج موقت با اهل سنت بدون اذن پدر

سؤال ۸۴: آیا ازدواج موقت با یک زن سنی بدون اجازه پدرش جایز است? از آنجایی که پدر وی یک سنی متعصب است، تصور می شود که ایشان عقیده ای به مشروعیت ازدواج موقت ندارند، در نتیجه اجازه نخواهند داد. -ضمناً این خانم قبلاً ازدواج نکرده اند-. هر چند که باکره نیستند (چرا که قبلاً بکارت وی از طریق دیگری (به غیر از ازدواج) از بین رفته است). بیشتر

post

مشاوره: ازدواج با مرد مطلقه

سؤال ۸۰: باسلام. دخترى ٢٧ساله و مجرد هستم. خواستگارى دارم كه متأهل بوده و به تازگی از همسر سابقشان بعد از پنج سال زندگى مشترك جدا شدند. ولى اينكه به زودى تصميم به ازدواج گرفته اند من را نگران كرده است. در گفتگو با ايشان در حضور مادرش حس كردم استقلالى از خود ندارد و وابسته است. لطفا راهنماييم كنید.

پاسخ ۸۰: ازدواج از نظر اسلام وسيله‏اى براى پاك‏دامنى و پاك‏دامن زيستن است. رسول خدا صلى الله عليه و آله به زيد بن حارثه فرمودند: ازدواج كن تا پاك‏دامن باشى. [۱] و در سخنى ديگر، فرمودند: مردان را زن دهيد تا خدا اخلاقشان را نيكو، ارزاقشان را وسيع و جوانمرديشان را زياد گرداند.[۲] در روايتى ديگر، به زنى كه گفته بود، ديگر ازدواج نخواهم كرد، فرمودند: «ازدواج براى حفظ عفاف لازم است.»[۳]

ازواج باعث آرامش و امنیت روحی و فکری انسان است، قرآن در این باره می فرماید: “یکی از نشانه های او این است که از خود شما برای شما همسر آفرید تا با او آرام گیرید و میان شما مهر و محبت قرارداد.”[۴]

بنابراین ازدواج یکی از مهمترین اتفاقات زندگی هر فردی است که تصمیم گیری در مورد آن از اهمیت زیادی برخوردار است، چراکه یک تصمیم غلط می تواند یک ازدواج ناموفق را برای فرد در پی داشته و یک ازدواج ناموفق می تواند مسیر زندگی انسان و حتی یک خانواده را تغییر دهد.

برای این منظور بایستی نکات مهمی را قبل و بعد از ازدواج علی الخصوص با یک مرد مطلقه در نظر گرفت. بیشتر

post

ازدواج دوقلوهای به هم چسبیده: حکم ازدواج با دو خواهر

سؤال ۷۶: نظر علمای اسلام در مورد ازدواج دختران دوقلوی به هم چسبیده چیست؟ حکم ازدواج با دو خواهر بطور همزمان چطور؟ آیا حرام است؟

پاسخ ۷۶: این مسئله از چند جهت قابل بحث و بررسی است که هر کدام می تواند احکام جداگانه ای داشته باشد.

  1. یا این دوقلوها هر دو دختر هستند.
  2. یا هر دو پسر هستند.
  3. یا یکی دختر و دیگری پسر هستند.
  4. هر دو دارای دو جسم کاملا مجزا بوده (از قبیل: آلت تناسلی جداگانه) و تنها در بعضی ناحیه به همدیگر چسبیده شده اند.
  5. آنها دارای یک آلت تناسلی هستند.

در فرض یک تا چهار مراجع عظام تقلید فرموده اند تا زمانی که ضرورتی برای ازدواج نباشد باید از ازدواج صرف نظر کنند، و اگر ضرورت قطعی و غیر قابل اجتناب بود هر کدام می توانند همسری انتخاب کنند. ولی باید مسائل مربوط به محرم و نامحرم و دیگر وظائف شرعیه را رعایت نمایند.

اما در مسئله پنجم که هر دو دارای یک آلت تناسلی هستند، چند فرض به شرح زیر برای آنها قابل تصور است: بیشتر

post

حکم معاشرت و ازدواج با بهائی ها

سؤال ۷۷: لطفاً در مورد دین بهایی توضیح کامل دهید، و اینکه آیا رفت و آمد مسلمانان با آنان به اقتضای شغل و غیر شغل چه حکمی دارد؟ آیا این کار حرام است؟

پاسخ ۷۷: در ابتدا توضیح نسبتا کاملی در مورد فرقه ضاله بهائیت، رویکرد سیاسی و خاستگاه اعتقادی آنها ارائه شده و در انتها نظرات مراجع عظام تقلید (حفظهم الله) در خصوص معاشرت و ازدواج با مردمان بهائی اضافه گردیده است. پس لطفا تا انتهای این پاسخ را با دقت مطالعه بفرمایید.

بهائيت فرقه‏اى است كه ميرزا حسين على نورى مؤسس آن بوده است. او فرزند ميرزا عباس نورى است و در سال ۱۲۳۳ هـ.ق در تهران متولد گشت. خاندان او از دهكده‏ى كوهستانى كوچكى به نام “تاكر” از نور مازندران مى‏باشند، او بعد از تحصيلات مقدماتى همچون پدرش كه در دستگاه “امام وردى ميرزا” از قاجاريه، سمت منشى گرى داشت، به خدمت ديوان درآمد و چون شوهر خواهرش هم منشى قنسول روس بود، با ساز و كارهاى ايجاد ارتباط با سفارت خانه‏ها هم آشنايى پيدا كرد.[۱]

بیشتر

post

بازی کردن با احساسات دیگران: حکم شرعی چت کردن با نامحرم

سؤال ۷۵: با عرض سلام و خسته نباشید. من پسرم یک اشتباهی کردم یک دفعه در فضای مجازی اکانت دختر ساختم یک پسری به من پیام داد قرار شد کمکش کنم ازدواج کنه و روحیات زن هارو بهش بگم و با امر ازدواج بیشتر اشناش کنم اما اون از من خوشش اومد و عاشق من شد اونم تو مدت خیلی کوتاه (کمتر از یک روز) و من بهش گفتم در اصل پسرم و قرار نیست بام ازدواج کنه اون خیلی ناراحت شد و گفت حلالت نمی کنم. خیلی اسرار کردم گفت به شرطی حلالت می کنم که یه زن برام پیدا کنی که من نمی تونم. الان واقعا تکلیف من چیه خواهشا کمکم کنید.

پاسخ ۷۵: همانگونه که می دانید این کار شما نوعی دروغ و فریب دادن محسوب می شود که بایستی ضمن عدم تکرار مجدد آن توبه نموده و از خداوند متعال طلب آمرزش کنید.

اساسا ارتباط دختر و پسر چنانچه فراتر از چهارچوبی باشد که اسلام آن را معین نموده است، اشکال شرعی دارد. این فرد می توانست با مراجعه به کارشناسان دینی و روانشناسان متخصص در خصوص انتخاب همسر دلخواه خود، کسب مشورت نماید. نه آنکه با ایجاد ارتباط با یک دختر به شناسایی روحیات وی پی ببرد. چون این کار یعنی ارتباط دو نامحرم بدون عقد ازدواج منجر به ارتکاب گناه و یا حتی خوف به ارتکاب گناه می شود و لذا جائز نیست. [۱]

بیشتر

post

نحوه خواندن صیغه ازدواج دائم و موقت بدون حضور شاهد

سؤال ۷۴: آیا می‌توان بدون حضور شاهد صیغه ازدواج دائم یا موقت را خودمان بخوانیم؟ لطفا نحوه خواندن صیغه عقد ازدواج چه دائم و موقت را به همراه شرایط ازدواج توضیح دهید.

پاسخ ۷۴: از نظر اسلام ازدواج یک پيمان مقدس برای تشكيل‏ خانواده و بالطبع، اجتماع است که دارای آثار و نتايج ‏بسيارى از جمله: ارضاى غريزه جنسى، توليد و بقاى نسل، تكامل انسان، آرامش و سكون، پاك‏دامنى و عفاف، تحكيم عواطف و بسيارى مواهب ديگر است. برقرارى این پيمان مقدس تنها بر اساس مقررات، قوانين و شرایط خاصی که خداوند متعال معین کرده است، امکان پذیر می باشد.[۱]

شروط عقد ازدواج:

بیشتر

post

ناشزه: زن و حدود اطاعت از شوهر

سؤال ۶۴: زن تا چه حد باید از شوهر اطاعت کند؟ آیا مرد می تواند زن را وادار به سفر به جایی کند؟ اهم وظایف زن از شوهر را ذکر کنید.

پاسخ ۶۴: در مورد اطاعت زن از شوهر علاوه بر احادیث متعددی که از معصومین (علیهم السلام) روایت شده است، پاسخ های مراجع عظام تقلید را نیز از نظر می گذرانیم:

عبد اللّه بن سنان گويد: امام صادق عليه السّلام فرمود: در زمان رسول خدا صلّى اللّٰه عليه و آله مردى از انصار بطلب حاجتى از خانه‌اش بيرون شده بمسافرت رفت و با زوجه‌اش پيمان بسته بود كه در نبودن وى از منزل خارج نشود تا مرد باز گردد، و اتّفاقا پدرش مريض شد، زن كسى را نزد رسول خدا صلّى اللّٰه عليه و آله فرستاد و گفت شوهرم بسفر رفته و با من پيمان بسته كه از خانه‌ام خارج نشوم تا باز گردد، و اكنون پدرم مريض شده شما اجازه مى‌فرمائيد بعيادتش روم؟ فرمود: نه، در خانه‌ات بنشين و بفرمان شوهرت عمل كن، فرمود: پدرش از دنيا رفت باز از رسول خدا سؤال كرد پدرم وفات كرد شما اجازه ميدهى در نمازش شركت كنم، فرمود: نه، در منزل خود بمان و اطاعت امر شوهر نما، فرمود: پدر را دفن كردند رسول خدا صلّى اللّٰه عليه و آله كسى را نزد زن فرستاد و پيغام داد كه خداوند عزّ و جلّ بدون شك تو و پدرت هر دو را بجهت اطاعتى كه از فرمان شوهر بردى بيامرزيد.[۱]

در حدیث دیگری از امام باقر (عليه السّلام) روايت شده است كه: «زنى آمد و عرض كرد: يا رسول اللّه! حقّ مرد بر زن چيست؟ فرمود: از او اطاعت كند و نافرمانى ننمايد و چيزى از خانۀ او بدون اجازۀ شوهر صدقه ندهد. بدون اذن شوهر روزۀ استحبابى نگيرد و او را از خودش منع نكند، حتّى اگر بر پشت كجاوه بوده باشد و از خانه‌اش خارج نشود، مگر به إذن او، زيرا وقتى بدون اجازۀ شوهر، خارج شود، فرشتگان آسمان و زمين و فرشتگان غضب و رحمت، تا زمانى كه به خانه بازگردد، بر او لعن مى‌كنند.

زن عرض كرد: چه كسى بيشترين حق را بر گردن زن دارد! فرمود: شوهرش. عرض كرد: حقوق من نيز، مثل حقوقى است كه او بر من دارد، فرمود: حتّى از هر صد حقّ مرد، يكى براى تو نيست. زن عرض كرد: قسم به خدايى كه تو را مبعوث كرد، هيچ مردى تا ابد مالك من نخواهد شد. «يعنى تا آخر عمر ازدواج نخواهم كرد»[۲] ‌و نيز فرمود: «اگر كسى را امر مى‌كردم كه براى كسى سجده كند، امر مى‌كردم كه زن براى شوهرش سجده نمايد».[۳]

نظر مراجع عظام تقلید: زنى كه عقد دائمى شده نبايد بدون اجازۀ شوهر از خانه بيرون رود و بايد خود را براى هر لذّتى كه او مى‌خواهد، تسليم نمايد و بدون عذر شرعى از نزديكى كردن او جلوگيرى نكند. و اگر در اينها از شوهر اطاعت كند، تهيۀ غذا و لباس و منزل او و لوازم ديگرى كه در كتب ذكر شده بر شوهر واجب است و اگر تهيّه نكند، چه توانايى داشته باشد يا نداشته باشد، مديون زن است.[۴]

اگر زن در كارهايى كه در مسألۀ پيش گفته شد اطاعت شوهر را نكند گناه كار است و حقّ غذا و لباس و منزل و همخوابى ندارد ولى مهر او از بين نمى‌رود.[۵] اما با این حال مرد حقّ ندارد زن خود را به خدمت خانه مجبور كند.[۶]

زن ناشزه:

«مشهور بدون إذن شوهر از خانه بيرون رفتن زوجه را نشوز دانند و زن ناشزه نفقه ندارد».

در این زمینه نیز حدیثی است که سكونى از حضرت صادق از پدرش عليهما السّلام روايت كرده كه رسول خدا صلّى اللّٰه عليه و آله فرموده است: هر بانوئى كه بدون إذن همسرش از منزل بيرون رود نفقه و مخارج او با شوهر نيست تا زمانى كه باز گردد.[۷]

برخی از تکالیف زن در حقوق مدنی:

یکی از تکالیف زن تمكين است که در لغت بمعنى تن در دادن است و در اصطلاح فقهاى اماميه داراى دو معنى ميباشد:

الف- تمكين عام- و آن عبارت از حسن معاشرت زن با شوهر خود و اطاعت از او در امور مربوط بزناشوئى است. حسن معاشرت عبارت است از اطاعت زن از شوهر و خوش خوش‌رفتارى و خوش‌روئى زن نسبت باو، رعايت نظافت و آرايش خود براى شوهر آنگونه كه مقتضاى زمان و مكان و موقعيت خانوادگى آنان است و خارج نشدن از منزلى كه شوهر معين نموده و يا طبق حق مكانى كه بزن داده شده آن را انتخاب كرده است، مگر در موارد معينه كه شرح آن خواهد آمد. بنابراين رفتن زن بمنزل خويشاوندان خود اگر چه پدر، مادر و يا اولاد او باشند احتياج باجازه شوهر دارد. همچنين است مراوده با اشخاص ديگر.

قانون مدنى تمكين بمعنى عام را بوظايف زوجيت در ماده «۱۱۰۸» تفسير نموده است. ماده «۱۱۰۸» ق. م: «هرگاه زن بدون مانع مشروع از اداى وظايف زوجيت امتناع‌ ‌كند مستحق نفقه نخواهد بود». چنانكه گذشت وظايف زوجيت را قانون مدنى ذكر ننموده و بكلمه حسن معاشرت كه مجمل و مبهم ميباشد اكتفا كرده است. و بدستور ماده «۳» قانون آئين دادرسى مدنى در موردى كه قانون مجمل يا ساكت است عرف و عادت مسلم زمان و مكان با رعايت وضعيت خانوادگى زوجين، ملاك وظائف زناشوئى خواهد بود. عرف و عادت مسلم مذهبى آنست كه در بالا اشاره بآن گرديد.

ب- تمكين خاص- و آن عبارت از نزديكى جنسى با شوهر است كه زن بايد هميشه آماده براى آن باشد مگر آنكه بيمار باشد كه نزديكى موجب زيان او گردد و يا مانع شرعى داشته باشد. قانون مدنى تمكين بمعنى خاص را در ماده «۱۰۸۵» بعبارت وظايف زن در مقابل شوهر تعبير نموده است.

ماده «۱۰۸۵» ق. م: «زن ميتواند تا مهر باو تسليم نشده از ايفاء وظايفى كه در مقابل شوهر دارد امتناع كند مشروط بر اينكه مهر او حال باشد و اين امتناع مسقط حق نفقه نخواهد بود». از نظر قضائى بايد آن را از افراد حسن معاشرت مذكور در ماده «۱۱۰۸» ق. م دانست و شوهر ميتواند آن را از او بخواهد.[۸]

اهم موارد اطاعت از شوهر:

۱- اگر مانع شرعى مانند عادت ماهانه و روزه‏دارى ندارد و شوهر درخواست هم خوابگى كرد واجب است اطاعت كند.

۲- اگر او را از رفتن به مكانى منع كرد واجب است اطاعت نمايد.

در موارد مستحبات اگر حقوق شوهر با هر عمل مستحبى تزاحم پيدا كند بايستى‏آن عمل ترك و حقوق شوهر رعايت گردد البته در مورد حقوق زن نيز مساله به همين صورت است يعنى اگر حقوق زن با هر عمل مستحبى شوهر تزاحم پيدا كند بايستى‏آن عمل ترك و حقوق زن رعايت گردد.

۳- اگر زن بخواهد به سفر واجب مانند حج برود اجازه يا منع شوهر اثري ندارد و در صورت جمع بودن همه شرايط استطاعت زن بايد حج را انجام دهد و در اين صورت اجازه شوهر شرط نيست. همين طور براي ياد گرفتن واجبات ديني يا معالجه در صورتي که امکان آن در منزل فراهم نباشد زن مي تواند بدون اجازه شوهر از منزل خارج شود. همچنين براي فرار از خطر جاني و مانند آن.

با توجه به آن كه هر اجتماعي هر چند كوچك , بايد داراي مدير و مسؤولي باشد, خانواده نيز – كه سنگ زيرين اجتماع و هسته اوليه آن است – از اين قاعده مستثني نيست و در نظام خانوادگي اسلام , مسؤوليت اداره و تأمين نيازمندي هاي خانواده , بر دوش مرد نهاده شده است ; ليكن اين به معناي حاكميت او بر زن نيست ; بلكه نوعي مسؤوليت است.

در موارد زير خارج شدن زن از منزل نياز به اجازه شوهر ندارد:

الف ) خارج شدن براي ياد گرفتن معارف و واجبات و محرمات ديني در صورتي كه در منزل امكان ياد گرفتن نباشد.

ب ) خارج شدن براي معالجه بيماري در صورتي كه امكان معالجه در منزل نباشد.

ج ) براي فرار از خطر جاني , مالي , آبرويي .

د ) براي انجام واجبات عيني كه موقوف بر خارج شدن است مثل حج واجب يا نجات جان انساني .

ه ) چنانچه ماندن در منزل باعث عسر و حرج غيرقابل تحمل باشد.

و ) اگر در ضمن عقد ازدواج با شوهر شرط كرده باشد كه براي كار و امثال آن از خانه خارج شود و شوهر هم شرط را پذيرفته باشد.

ز ) مجبور باشد براي تأمين مخارج و معاش از منزل خارج شود در صورتي كه شوهر قدرت بر تأمين مخارج ندارد و يا اگر قدرت دارد مخارج زن را ندهد.

ولي بايد توجه داشت که موارد مذکور به عنوان قانون در شريعت بيان شده اند و در جايي که تفاهم و هم دلي و صميميت باشد در نظام خانواده نوبت به قانون نمي رسد. اصولا چنين قانون هايي در زندگي زناشويي هنگام اختلاف ها بيان مي شود تا هر يک از زن و مردي که با يکديگر ناسازگاري دارند ملزم به رعايت آن گردند و اختلاف شدت پيدا نکند. در غير اين صورت زن و شوهر يک روح در دو بدن هستند و از هر لحاظ غم خوار و دلسوز يکديگرند و چه خوب گفته اند که زن و شوهر شريک زندگي هم هستند و دو مونس و شريک غمخوار بيشتر به ايثار و راضي نگهداشتن يکديگر مي انديشند نه به حد و مرزهاي قانوني و وظيفه هاي خشک.[۹]

زن می تواند با بستگانش در ارتباط باشد:

ابوسفیان یکی از بزرگ‌ترین دشمنان پیامبر اسلام(ص) هنگامی که هنوز این دشمنی پابرجا بود، مخفیانه به مدینه آمده به خانۀ دخترش ام حبیبه که همسر پیامبر(ص) بود رفت، اما رسول خدا(ص) هیچ واکنش منفی نسبت به این دیدار نداشت.[۱۰]

براین اساس، شرعاً و اخلاقاً مردان تنها هنگامی می‌­توانند محدودیت­‌هایی را در دیدار همسرشان با بستگان خویش اعمال کنند که توان آن‌را داشته باشند که بعدها با دلایلی محکمه ­پسند، این محدودیت‌­ها را به نفع نهاد خانواده و جهت استحکام آن توجیه نمایند، و گرنه اگر این محدودیت‌­ها تنها در راستای هوا و هوس مرد بوده و هیچ توجیهی را نتوان برای آن متصور شد، زن می‌­تواند با مراجعۀ به دادگاه قانوناً تقاضای برطرف شدن و یا کاهش این محدودیت‌­ها را نماید.

[۱] . من لا يحضره الفقيه – ترجمه، ج‌۵، ص: ۹۰٫

[۲] . غوالى اللئالى، ج ۳، ص ۳۱۰، حديث ۱۳۵٫

[۳] . دعائم الاسلام، ج ۲، ص ۲۱۶، حديث ۷۹۸؛ ‌كنز العرفان في فقه القرآن – ترجمه، ج‌۲، ص: ۷۵۹‌.

[۴] .  توضیح المسایل (محشی – امام خمینی)، ج ۲، ص ۴۷۶، مسأله ۲۴۱۲٫

[۵] . همان، مسأله ۲۴۱۳٫

[۶] . همان، ص ۴۷۸، مسأله ۲۴۱۴٫

[۷] . من لا يحضره الفقيه – ترجمه، ج‌۵، ص: ۸۷٫

[۸] . حقوق مدنى (امامى)، ج‌۴، ص: ۴۴۸-۴۴۷٫

[۹] . برگرفته شده از سایت پرسمان.

[۱۰] . ابن أبی الحدید، شرح نهج البلاغة، ج ۱۷، ص ۲۶۳، مکتبة آیة الله المرعشی النجفی، قم، ۱۴۰۴ ق.

post

صیغه ۹۹ ساله: جدا شدن زن و شوهر در ازدواج موقت

سؤال ۴۷: من از شوهرم چند سال است که جدا شده ام و با يک مردی ارتباط پيدا کردم که با دروغ و قسم فريبم داد و مرا صيغه دائم کرد. من قسمش دادم که برای همیشه مرا زن دائم خود بداند، قسم خورد، ولی از زندگی اش چيزی نگفت و فريبم داد. بعد از يک بار نزديکی و وقتی زنش متوجه شد بدون دليل از من جدا شد و به من گفت مدت را به تو بخشيدم و از من جدا شد.

آيا اینکه بدون رضايت از من صيغه را يک طرفه فسخ کرده است و به خاطر فريبی که به من داده می توانم در درگاه خدا گذشتش نکنم؟ آيا بايد از من حلاليت بطلبد؟ آیا فسخ صيغه بدون رضايت از من صحيح است؟ به خاطر قولی که به من داد و از من جدا شد، من هيچ وقت گذشتش نمی کنم. خواهش می کنم سریع جوابم را بدهید.

پاسخ ۴۷: اگر منظور شما از صیغه دائم، نکاح و ازدواج دائمی باشد که در آن مدت ذکر نمی گردد و زن و مرد برای همیشه به عقد یکدیگر در می آیند، چنین ازدواجی جز با خواندن صیغه طلاق فسخ نمی گردد و مرد بعد از یک بار نزدیکی باید تمام مهریه زن را بپردازد و او را طلاق بدهد.[۱]

همچنین اگر ازدواج موقتی است که مدت آن طولانی است (مثلا عقد موقت ۹۹ ساله خوانده شده باشد) بدون طلاق نمی توان از یکدیگر جدا شد. و می بایست نسبت به پرداخت مهریه قبل از طلاق اقدام نمود.

طبق نظر برخی از مراجع بايد مدّت ازدواج از مقدار عمر زن و شوهر زيادتر نباشد. كه در اين صورت عقد دائمى خواهد بود. اگر مدّت ازدواج از مقدار عمر زن و شوهر يا يكى از آنها زيادتر باشد در اين صورت عقد باطل خواهد بود.[۲]

در پاسخ به این سؤال که آیا ازدواج موقت ۹۹ ساله صحیح  بوده و در حکم موقت محسوب می شود نظرات مختلفی به شرح زیر وجود دارد.

الف_ آیات عظام امام خمینی، صافی، گلپایگانی، فاضل: صحیح است و موقت محسوب میشود.

ب_ آیات عظام خویی، نوری: ملحق به عقد دائم است.

ج_ آیت الله العظمی بهجت: هرمقدار زمان که به سفاهت نرسد عقد صحیح است.

د_ آیت الله العظمی سیستانی: عقد باطل است.

ه_ آیت الله العظمی مکارم: چنین ازدواج موقتی اشکال دارد،احتیاط آن است که احکام عقد دائم برآن مترتب کنند( درمواردی که مقرون به احتیاط است).[۳]

اما اگر مراد شما ازدواج موقتی باشد که مدت آن همانند مورد فوق نیست، در آن صورت با بخشیدن مهلت توسط مرد آن ازدواج فسخ خواهد شد؛ زیرا از نظر اسلام صحت ازدواج موقت دارای شرایطی است، که رعایت آن در ازدواج موقت (متعه) لازم است از جمله اینکه:

۱- باید مدت ازدواج را معین کنند. و این مدت بیشتر از عمر زن و شوهر نباشد.

  1. تعیین مهریه و نام بردن آن در موقع عقد.

همچنین جدایی در ازدواج موقت به یکی از دو طریق زیر امکان پذیر است:

۱- تمام شدن مدت ازدواج موقت که در هنگام عقد تعیین شده است.

۲- بخشیده شدن مدت باقی مانده از طرف مرد.[۴]

بر این اساس اگر مرد مهر تعیین شده را پرداخت کرده باشد و عقد وی از جمله عقدهایی است که مدت آن  طولانی نیست، می تواند با بخشیدن مدت باقیمانده از همسر موقت خود جدا شود و زن حق اعتراض ندارد.

اما اگر عقدی است که مدت آن  طولانی است (هم چنان که فرض سؤال همین است)، این ازدواج دائم محسوب می شود و با بخشیدن مدت باقیمانده از همسر خود جدا نمی شود بلکه برای جدا شدن نیاز به طلاق دارد.

علاوه بر این اگر زن به شرط این که تا آخر عمر در کنار هم باشند حاضر به ازدواج موقت شده و مرد چنین شرطی را قبول کرده است باید به عهد و پیمان عمل کند و باید رضایت همسر خود را فراهم سازد وگرنه در پیشگاه خداوند به همسر خود مدیون است. اما همانطور که خداوند متعال در قرآن کریم می فرماید: “وَ لْيَعْفُوا وَ لْيَصْفَحُوا أَ لا تُحِبُّونَ أَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَكُمْ وَ اللَّهُ غَفُورٌ رَحيمٌ”[۵] به شما توصیه می کنیم که ببخشید تا خداوند متعال نیز شما را ببخشد.

دفتر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی (مد ظله العالی) در پاسخ به سؤال شما می فرماید:

در صورتی که عقد دایم یا عقد موقت طولانی مدت (مثلاً ۹۰ ساله) خوانده اید بدون طلاق جدا نمی شوید و اگر صیغه موقت کوتاه مدت خوانده و شوهر بقیه مدت را بخشیده از هم جدا شده اید و رضایت زن شرط نیست.[۶]

برای آگاهی بیشتر به پاسخ های زیر مراجعه فرمایید:

نمایه: تمدید عقد موقت / عدّه زنان در ازدواج موقت‌، سوال شماره ۳۴٫

نمایه: ازدواج: زمان مبهم در صیغه عقد موقت، سوال شماره ۱۸٫

نمایه: پرداخت مهریه در ازدواج موقت، سوال شماره ۲۱٫

نمایه: اجازه پدر در ازدواج موقت و دائم، سوال شماره ۲۳٫

نمایه: فلسفۀ عده نگه داشتن زن، سوال شماره ۲۵٫

[۱] . توضیح المسائل (المحشی – امام خمینی)، ج ۲، ص ۴۸۵٫

[۲] . همان، ص ۴۴۹٫

[۳] . همان.

[۴] . همان، ص ۵۲۳؛ سایت دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی سیستانی، احکام طلاق.

[۵] . سوره نور، آیه ۲۲٫

[۶] . استفتاء از دفتر معظم له.

post

حکم آموزش زناشویی با فیلم شهوت انگیز

سؤال ۳۸: آیا کسی که برای یادگیری اعمال شب زفاف فیلم مستهجن نگاه کند گناه کرده و آیا این اعمال در فیلم با اعمال سفارش شده در اسلام مغایرت دارد؟ اگر در حین دیدن فیلم یا عکس مستهجن فقط تحریک شوم  آیا اشکال دارد و موجب غسل می شود؟

پاسخ ۳۸: شب زفاف اولین شب همبستری دو زوجی است که با یکدیگر پیمان زناشویی بسته و زندگی مشترک خود را شروع می کنند. این شب بسیار مهم و مبارک بوده و تأثیر زیادی در زندگی و آینده زوجین دارد به همین دلیل لازم است که آداب آن طبق سنت اسلامی و آنچه در روایات و کتب اسلامی ذکر شده است انجام شود و از هر گونه گناه و نافرمانی خالق مهربان برای انجام اعمال این شب خود داری شود ازجمله دیدن فیلم های مستهجن به بهانه آموزش اعمال این شب که در بسیاری از موارد از دام هایی است که شیاطین برای انحراف اشخاص و خانواده ها گسترده اند.

مقام معظم رهبری در پاسخ به این سؤال که: ديدن فيلمهايى كه راه صحيح نزديكى با زن باردار را آموزش مى‏دهند، براى مردان متأهل، با توجه به اينكه باعث به حرام افتادن آنان نمى‏شود، چه حكمى دارد؟ فرموده اند:”ديدن اين فيلم‏ها كه هميشه با نگاه شهوت برانگيز همراه است، جايز نيست.”[۱]

همچنین در پاسخ به این سؤال که: “آيا ديدن فيلمهاى شهوت‏انگيز براى فرد متأهل جايز است؟ فرموده اند: “اگر ديدن آنها به قصد تحريك شهوت باشد و يا موجب تحريك آن شود، جايز نيست. [۲]

بنابراین دیدن چنین فیلم هایی حتی اگر جهت یادگیری اعمال شب زفاف بوده و شخص با دیدن آن به گناه هم نمی افتد باز هم جایز نیست به خاطر آنکه ديدن اين فيلم‏ها هميشه با نگاه شهوت برانگيز همراه بوده و لذا جايز نمی باشد.

مگر برای معلولان فکری و کسانی که از نظر عقلی و جسمی عقب افتاده اند و فقط از این راه می توانند با مسائل آشنا شوند.

حضرت آیت الله العظمی سیستانی می فرمایند: نگاه کردن به فیلم های جنسی به طور مطلق جایز نیست.[۳]

گفتنی است که جنابت از دو راه حاصل می شود:

۱) نزدیکی و آمیزش جنسی، اگرچه منی بیرون نیاید.

۲) بیرون آمدن منی، (حتی بدون دخول) چه در خواب باشد یا بیداری، کم باشد یا زیاد، با شهوت باشد یا بی شهوت، با اختیار باشد یا بی اختیار.[۱]

بنابراین اگر در اثر دیدن اینگونه فیلم ها منی بیرون آید غسل واجب می شود. اما صرف تحریک تا زمانی که منجر به خروج منی نگردد، غسل واجب نمی شود.

برای آگاهی بیشتر به پاسخ های زیر مراجعه فرمایید:

نمایه: نشانه های منی و متمایل شدن آن به رنگ زرد در مردان، سوال شماره ۱۰٫

نمایه: مبطلات وضو و غسل: حالاتی که تماس زن و شوهر وضو را باطل می کند، سوال شماره ۶٫

[۱]. توضیح المسائل مراجع، م۳۴۵؛ وحید، توضیح المسائل، م ۳۵۱؛ وحید، توضیح المسائل، م ۳۵۱؛ نوری، توضیح المسائل، م ۳۴۶ و خامنه ای، اجوبة الاستفتاءات، احکام غسل جنابت؛ اقتباس از: نمایه: مبطلات وضو و غسل: حالاتی که تماس زن و شوهر وضو را باطل می کند، سوال شماره ۶٫

[۱] توضيح المسائل (المحشى للإمام الخميني)، ج‏۲، ص: ۹۷۴، س۱۲۰۰٫

[۲] همان، س ۱۱۹۹:

[۳] . سایت دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی سیستانی، کتب فتوایی؛ برای آگاهی بیشتر به سایت دفتر معظم له، پرسش و پاسخ، فیلم مراجعه فرمایید.

post

تمدید عقد موقت / عدّه زنان در ازدواج موقت‌

سؤال ۳۴: زن مطلقه ای بودم که با مردی ازدواج موقت یک ساله نمودم، بعد از دو ماه به علت اختلاف از همدیگر جدا شدیم و ازدواج موقت را فسخ نمودیم و صیغه طلاق جاری شد. حال در حین عده (یک هفته بعد از طلاق) مجددا خواستم که با آن مرد ازدواج موقت بکنم آیا می توانم؟

جواب ۳۴: طبق نظر مراجع عظام اگر زن و مردی که ازدواج موقت کرده اند، پس از اتمام دوره عقد و یا در حین آن بخواهند مجدداً ازدواج کنند می بایست دوباره عقد را جاری کنند ولی لازم است مدت عقد اول تمام شود و یا مدت باقی مانده را به او ببخشد و پس از آن عقد جدید بخوانند[۱].پس برای تمدید مدت صیغه ازدواج موقت، باید پس از اتمام مدت آن مجدداً صیغه عقد موقت (عقد جدید) بخوانند.

لازم به ذکر است که زنى كه صيغه شده، مثلًا يك ماهه يا يك ساله او را عقد كرده‌اند، طلاق ندارد و رها شدن او به اين است كه مدتش تمام شود، يا مرد مدّت را به او ببخشد، به اين ترتيب كه بگويد: مدّت را به تو بخشيدم و شاهد گرفتن و پاك بودن زن از حيض لازم نيست.[۲]

همچنین زنى كه نُه سالش تمام شده و يائسه نيست اگر شوهرش با او نزديكى كند و طلاقش دهد، بعد از طلاق بايد عدّه نگه‌دارد يعنى بعد از آن كه در پاكى طلاقش داد، به قدرى صبر كند كه دو بار حيض ببيند و پاك شود و همين كه حيض سوم را ديد عدّۀ او تمام مى‌شود و مى‌تواند شوهر كند. ولى اگر پيش از نزديكى كردن با او طلاقش بدهد عدّه ندارد، يعنى مى‌تواند بعد از طلاق فوراً شوهر كند.

اما اگر زنی پس از طلاق بخواهد با همین مردی که با او ازدواج موقت کرده، مجددا ازدواج نماید نیازی نیست که عده نگه دارد ولی باید مجددا صیغه عقد بخواند.[۳]

عدّه زنان در ازدواج موقت‌: زنى كه نه سالش تمام شده و يائسه نيست، اگر صيغه شود، مثلًا يك ماهه يا يك ساله، چنانچه شوهرش با او نزديكى نمايد و مدت آن زن تمام شود يا شوهر مدت را به او ببخشد در صورتى كه حيض مى‌بيند، بايد به مقدار دو حيض و اگر حيض نمى‌بيند، چهل و پنج روز بايد از شوهر كردن خوددارى نمايد.

زمان آغاز عدّه‌ ابتداى عدّۀ طلاق از موقعى است كه خواندن صيغۀ طلاق تمام مى‌شود، چه زن بداند طلاقش داده‌اند يا نداند، پس اگر بعد از تمام شدن عدّه بفهمد كه او را طلاق داده‌اند، لازم نيست دوباره عدّه نگهدارد.[۴]

برای آگاهی بیشتر به پاسخ های زیر مراجعه  فرمایید:

نمایه: ازدواج: زمان مبهم در صیغه عقد موقت، سوال شماره ۱۸٫

نمایه: پرداخت مهریه در ازدواج موقت، سوال شماره ۲۱٫

نمایه: اجازه پدر در ازدواج موقت و دائم، سوال شماره ۲۳٫

[۱]. آيت الله وحيد، منهاج الصالحين، ج ۳، ۱۳۱۱ آيت الله خامنه‏اى، استفتاء، س ۱۶۳ آيت الله تبريزى، منهاج الصالحين، ج ۲، م ۱۳۱۱ آيت الله سيستانى، منهاج الصالحين، ج ۳، م ۲۴۹ امام خمينى، تحرير الوسيله، ج ۲، النكاح المنقطع، م ۱۱ آيت الله صافى، هداية العباد، ج ۲، النكاح المنقطع، م ۱۱ آيت الله نورى، استفتاءات، ج ۲، س ۶۹۴ آيت الله فاضل، جامع المسائل، ج ۲، س ۱۲۵۵ و دفتر: آيت الله بهجت و آيت الله مكارم.

[۲] . توضيح المسائل (محشى – امام خمينى)، ج‌۲، ص: ۵۲۴٫

[۳] . آيت الله وحيد، منهاج الصالحين، ج ۳، ۱۳۱۱ آيت الله خامنه‏اى، استفتاء، س ۱۶۳ آيت الله تبريزى، منهاج الصالحين، ج ۲، م ۱۳۱۱ آيت الله سيستانى، منهاج الصالحين، ج ۳، م ۲۴۹ امام خمينى، تحرير الوسيله، ج ۲، النكاح المنقطع، م ۱۱ آيت الله صافى، هداية العباد، ج ۲، النكاح المنقطع، م ۱۱ آيت الله نورى، استفتاءات، ج ۲، س ۶۹۴ آيت الله فاضل، جامع المسائل، ج ۲، س ۱۲۵۵ و دفتر: آيت الله بهجت و آيت الله مكارم.

[۴] . توضيح المسائل (محشى – امام خمينى)، ج‌۲، ص: ۵۲۸‌.